Fróðleikur · Gengi

Hvað er gengi og hvers vegna skiptir það máli?

Gengi segir til um hversu margar íslenskar krónur þarf til að kaupa eina einingu af erlendum gjaldmiðli. Hér er útskýrt hvernig gengi er skráð og hvaða áhrif það hefur.

Gengi gjaldmiðils segir til um verðgildi hans gagnvart öðrum gjaldmiðli. Þegar talað er um gengi Bandaríkjadals á Íslandi er átt við hversu margar íslenskar krónur þarf til að kaupa einn dollar. Ef gengið hækkar úr 120 í 125 krónur hefur dollarinn styrkst gagnvart krónunni. Innfluttar vörur verða þá dýrari í krónum talið, en útflutningsfyrirtæki fá fleiri krónur fyrir tekjur sínar í erlendum gjaldmiðli.

Opinbert viðmiðunargengi

Seðlabanki Íslands skráir opinbert viðmiðunargengi helstu gjaldmiðla. Gengið er gefið upp í íslenskum krónum fyrir eina einingu hvers gjaldmiðils og er notað sem viðmið í viðskiptum og uppgjörum. Það er skráð á virkum dögum og tekur mið af viðskiptum á millibankamarkaði með gjaldeyri.

Á M5 er gengið birt í töflu á síðunni Gjaldmiðlar. Þar má sjá nýjustu skráningu, breytingu frá skráningunni á undan og þróunina síðustu 30 daga. Gengisreiknivélin notar sömu tölur til að umreikna upphæðir á milli gjaldmiðla.

Hvers vegna skiptir gengið máli?

  • Innflutningur: Veikari króna gerir innfluttar vörur og hráefni dýrari.
  • Útflutningur: Veikari króna getur gert íslenskar vörur og þjónustu samkeppnishæfari erlendis.
  • Verðbólga: Gengisbreytingar geta smitast út í verðlag, einkum verð á innfluttum vörum.
  • Fjárfestingar og lán: Virði fjárfestinga og lána í erlendum gjaldmiðli breytist með genginu.

Staða, ekki spá

Gengið sem birt er á M5 sýnir stöðuna á tilteknum degi og er ekki spá um framtíðina. Gengi getur sveiflast hratt og því er mikilvægt að skoða þróunina yfir lengri tíma og styðjast við opinberar heimildir áður en teknar eru fjárhagslegar ákvarðanir.

Nánari upplýsingar er að finna á vef Seðlabankans um opinbera gengisskráningu.